Τι είναι τα ΣΜΝ
Τα σεξουαλικά μεταδιδόμενα νοσήματα είναι λοιμώξεις που μεταδίδονται κυρίως μέσω της σεξουαλικής επαφής. Μπορούν να προκληθούν από βακτήρια, ιούς, μύκητες, πρωτόζωα και αρθρόποδα.
- Βακτηριακά: χλαμύδια, σύφιλη, γονόρροια
- Ιογενή: HIV, ιοί ανθρώπινου θηλώματος (HPV) που προκαλούν κονδυλώματα, έρπης των γεννητικών οργάνων, ηπατίτιδα Β
- Παρασιτικά: Trichomonas vaginalis, ηβικές ψείρες και ψώρα
Συμπτώματα
Εξανθήματα ή πληγές στην περιοχή των γεννητικών οργάνων, εξογκώματα, ασυνήθιστη έκκριση, φαγούρα, πόνος ή κάψιμο κατά τη σεξουαλική επαφή ή την ούρηση, οίδημα στη βουβωνική χώρα ή στο όσχεο και πυελικός πόνος.
Συχνά όμως τα ΣΜΝ δεν προκαλούν κανένα σύμπτωμα και γι’ αυτό περνούν απαρατήρητα. Ορισμένα μπορούν να οδηγήσουν σε σοβαρές επιπλοκές, όπως στειρότητα (π.χ. χλαμύδια) ή καρκίνο (π.χ. HPV ή ηπατίτιδα Β), ενώ μια λοίμωξη HIV που δεν αντιμετωπίζεται εξελίσσεται σε AIDS.
Θεραπεία
Σχεδόν όλα τα αφροδίσια νοσήματα αντιμετωπίζονται σήμερα με αντιβιοτικά και άλλα μέσα. Στο ιατρείο μας προσφέρουμε όλες τις απαραίτητες διαγνωστικές εξετάσεις, καθώς και σύγχρονες φαρμακευτικές ή χειρουργικές θεραπείες.
Σεξουαλικά μεταδιδόμενα νοσήματα: με μια ματιά
Πατήστε σε κάθε νόσημα για τα βασικά. Οι πληροφορίες είναι γενικές και δεν αντικαθιστούν την ιατρική εξέταση.
Χλαμύδια
- Αιτία: βακτήριο Chlamydia trachomatis — το συχνότερο βακτηριακό ΣΜΝ.
- Συμπτώματα: συχνά κανένα (ιδίως στις γυναίκες)· κάψιμο στην ούρηση, έκκριση, πόνος στην κάτω κοιλιά.
- Διάγνωση: μοριακό τεστ (PCR) σε ούρα ή επίχρισμα.
- Θεραπεία: αντιβιοτικά· θεραπεύεται και ο/η σύντροφος.
- Καλό να ξέρετε: χωρίς θεραπεία μπορεί να οδηγήσει σε φλεγμονή της πυέλου και υπογονιμότητα.
Γονόρροια (βλεννόρροια)
- Αιτία: βακτήριο Neisseria gonorrhoeae.
- Συμπτώματα: πυώδης έκκριση, κάψιμο στην ούρηση· στις γυναίκες συχνά χωρίς συμπτώματα. Μπορεί να προσβάλει και φάρυγγα ή πρωκτό.
- Διάγνωση: PCR ή καλλιέργεια.
- Θεραπεία: αντιβιοτικά· συνιστάται επανέλεγχος λόγω αυξανόμενης μικροβιακής αντοχής.
- Καλό να ξέρετε: συχνά συνυπάρχει με χλαμύδια.
Σύφιλη
- Αιτία: βακτήριο Treponema pallidum.
- Συμπτώματα: ανώδυνο έλκος στο σημείο επαφής· αργότερα εξάνθημα, συχνά σε παλάμες και πέλματα· ακολουθεί μακρά φάση χωρίς συμπτώματα.
- Διάγνωση: εξετάσεις αίματος.
- Θεραπεία: πενικιλίνη — πλήρως ιάσιμη, ιδίως όταν διαγνωστεί νωρίς.
- Καλό να ξέρετε: χωρίς θεραπεία μπορεί μετά από χρόνια να προσβάλει καρδιά και νευρικό σύστημα· στην εγκυμοσύνη μεταδίδεται στο έμβρυο.
HPV – Κονδυλώματα
- Αιτία: ιός των ανθρώπινων θηλωμάτων (HPV) — το συχνότερο ΣΜΝ.
- Συμπτώματα: κονδυλώματα στην περιοχή γεννητικών οργάνων ή πρωκτού, συνήθως ανώδυνα· οι περισσότερες λοιμώξεις περνούν χωρίς συμπτώματα.
- Διάγνωση: κλινική εξέταση· στις γυναίκες Pap test και HPV test.
- Θεραπεία: αφαίρεση των κονδυλωμάτων (κρυοθεραπεία, laser, χειρουργικά ή με τοπικές θεραπείες)· οι υποτροπές είναι συχνές.
- Καλό να ξέρετε: ορισμένοι τύποι συνδέονται με καρκίνο τραχήλου της μήτρας, πρωκτού, πέους και στοματοφάρυγγα· υπάρχει αποτελεσματικό εμβόλιο.
Έρπης των γεννητικών οργάνων
- Αιτία: ιός του απλού έρπητα (HSV-2 και HSV-1).
- Συμπτώματα: τσούξιμο και στη συνέχεια φυσαλίδες που σπάνε σε επώδυνα έλκη· συχνά επανέρχεται.
- Διάγνωση: κλινική εξέταση και PCR από τη βλάβη.
- Θεραπεία: αντιικά φάρμακα, που μειώνουν τη διάρκεια και τη συχνότητα των υποτροπών.
- Καλό να ξέρετε: μπορεί να μεταδοθεί και όταν δεν υπάρχουν ορατές βλάβες.
HIV
- Αιτία: ιός της ανθρώπινης ανοσοανεπάρκειας.
- Συμπτώματα: λίγες εβδομάδες μετά τη μόλυνση μπορεί να εμφανιστεί πυρετός, εξάνθημα και διογκωμένοι λεμφαδένες· μετά συχνά κανένα σύμπτωμα για χρόνια.
- Διάγνωση: εξέταση αίματος.
- Θεραπεία: η σύγχρονη αντιρετροϊκή αγωγή επιτρέπει φυσιολογική ζωή· με μη ανιχνεύσιμο ιικό φορτίο ο ιός δεν μεταδίδεται.
- Καλό να ξέρετε: υπάρχει προφύλαξη πριν (PrEP) και μετά την έκθεση (PEP — μέσα σε 72 ώρες).
Ηπατίτιδα Β
- Αιτία: ιός της ηπατίτιδας Β· μεταδίδεται με σεξουαλική επαφή και με αίμα.
- Συμπτώματα: συχνά κανένα· κόπωση, ίκτερος.
- Διάγνωση: εξετάσεις αίματος.
- Θεραπεία: η οξεία μορφή συχνά υποχωρεί μόνη της· η χρόνια αντιμετωπίζεται με αντιικά.
- Καλό να ξέρετε: η χρόνια λοίμωξη μπορεί να βλάψει το ήπαρ· υπάρχει αποτελεσματικό εμβόλιο.
Τριχομονάδα
- Αιτία: παράσιτο Trichomonas vaginalis.
- Συμπτώματα: στις γυναίκες κιτρινοπράσινη έκκριση με οσμή και κνησμός· οι άνδρες συνήθως χωρίς συμπτώματα.
- Διάγνωση: μικροσκόπηση ή PCR.
- Θεραπεία: φάρμακο από το στόμα, και για τους δύο συντρόφους.
Mycoplasma genitalium
- Αιτία: βακτήριο Mycoplasma genitalium.
- Συμπτώματα: κάψιμο στην ούρηση, έκκριση ή κανένα σύμπτωμα.
- Διάγνωση: PCR.
- Θεραπεία: αντιβιοτικά, επιλεγμένα με προσοχή λόγω αυξανόμενης αντοχής.
Μολυσματική τέρμινθος
- Αιτία: ιός.
- Συμπτώματα: μικρά, στρογγυλά οζίδια με κεντρικό βαθούλωμα· σε ενήλικες συχνά στην περιοχή των γεννητικών οργάνων.
- Θεραπεία: απόξεση, κρυοθεραπεία ή τοπικές θεραπείες.
Ηβικές ψείρες (φθειρίαση)
- Συμπτώματα: έντονος κνησμός· ορατές ψείρες και κόνιδες στο τρίχωμα του εφηβαίου.
- Θεραπεία: τοπικά σκευάσματα, και για τον/την σύντροφο· πλύσιμο ρούχων και σεντονιών σε υψηλή θερμοκρασία.
Ψώρα
- Αιτία: το άκαρι Sarcoptes scabiei, με στενή επαφή δέρματος με δέρμα.
- Συμπτώματα: έντονος κνησμός, χειρότερα τη νύχτα, ανάμεσα στα δάχτυλα, στους καρπούς και στα γεννητικά όργανα.
- Θεραπεία: τοπική ή από το στόμα, ταυτόχρονα για όλες τις στενές επαφές· πλύσιμο ρούχων και σεντονιών σε υψηλή θερμοκρασία.
Πότε να κάνετε έλεγχο
Όταν έχετε συμπτώματα, μετά από επαφή χωρίς προφύλαξη, όταν αλλάζετε σύντροφο ή όταν σας ενημερώσει ένας σύντροφος ότι διαγνώστηκε με ΣΜΝ. Όλες οι εξετάσεις γίνονται με πλήρη εχεμύθεια.